Gizliilimler.tr.gg

Gizli dünyaların kapısını aralamaya hazır mısın?

Yüzyıl Savaşları

Lütfen giriş yapın veya üye olun.

Kullanıcı adınızı ve şifrenizi girin

Sayfa: [1]
*GönderenKonu:

Yüzyıl Savaşları

(Okunma sayısı 2014 defa)
0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.


Çevrimdışı Akhenaton
Admin
Özel Onur Üyesi
*

Kazandığı madalyalar:
***************
Ruh Hali: Hasta
Rep Puanı: 1
Üye No: 1
Açtığı Konuları Göster
İletilerini Göster
Cinsiyet:
Nerden: Paralel Evren
İleti: 4333
  • Profili Görüntüle

Yüzyıl Savaşları

« : Haziran 13, 2012, 01:21:50 ÖÖ »
Yüzyıl Savaşları

Yüzyıl Savaşları on 4 ve 15. yüzyıllarda İngiltere ve Fransa krallıkları arasında belirli aralıklarla devam eden savaşlar. Bu 2 krallık arasında 12. yüzyıldan sonra, İlk Yüzyıl Savaşı olarak adlandırılan savaş olmuş ve 1259 Paris Antlaşmasıyla geçici olarak barış sağlanmıştı. Asıl Yüzyıl Savaşları olarak adlandırılan mücadele 1337-1453 yılları arasında meydana geldi.[1]

Çatışmanın geçmişi 400 yıl öncesinde 911'de bulunur, Carolingion Charles The Simple; Carolingion Hânedânlığı'nın bir üyesiydi. Fransa'yı Kral olarak 883-922/923 e kadar yönetti. Viking Rollo'nun krallığının Normandiya kısmına yerleşmesine izin verdi. 1066'da Normanlar savaşta William'ın komutası altındaydılar. Ve İngiltere'yi zaptettiler. Anglo-Saxon liderliğini Hasting savaşında yenerek. Daha sonra yeni bir Anglo-Norman güc yapısını kurdular. Gelecekteki Rollo ile başlayan olayları kaydetmek önemlidir. Norman lider Fransa Kralı'nın vasalı idi;daha sonra onlar İngiltere Kralı olsalar bile.

İngiltere'de anarşi olarak bilinen,takip eden bir savaş ve huzursuzluk döneminde Anglo-Norman Hânedânlığını Angevin kralları başarıyla sonuçlandırıyordu.Gücün en yükseğinde Angevin'ler Normandy ve İngiltere'yi yanısıra Maine, Anjou, Touraine, Gaskonya, Saintogne ve Akitanya'yı kontrol ediyorlardı. Böyle toprak kalabalığı bazen Angavin İmparatorluğu olarak biliniyordu. İngiltere kralı hala Fransa kralının vasalıydı. Doğrudan doğruya pek çok Fransa toprağını yönetiyordu o zaman Fransa kralından başka. Bu durum sürekli çatışma nedeniydi.Fransa bu durumu bir dereceye kadar savaşla çözdü: Normandy'nin zaptı, Saintogne savaşı ve sonuncusu Saint-Sardos savaşı.

Bu suretle kıtadaki nüfüsu azaltılan İngiltere'ye Gaskonya'nın küçük bir bölgesi kaldı. Ve Norman sarayını mücevherleri tamamiyle kayboldu. Erken 14. yüzyıla kadar pek çok İngiliz aristokrat büyük babalarının ve onların babalarının zengin kıta bölgesinde kontrole sahip olduğunu hala hatırlıyorlardı. Ve onlar burayı atalarının yurdu olarak kabul ediyorlardı. Bu toprakların mülkiyetini tekrar elde etmeyi motive ediyordu.[2]

Kendine özgü olaylar savaşın Fransa'da yer almasına sebep oluyordu. Direct Capetian krallığı ortaçağın en uzun devam eden hânedânlığıydı. Sülale bozulmadan devam ediyor krallar bu sürekliliği başarıyordu. 1314'te Direct Capetian kralı 4. Philip 3 erkek mirasçı 10. Louis, 5. Philip ve 4. Charles bırakarak öldü. En yaşlı oğul ve mirasçı, 10. Louis 1316'da öldü. Arkasında kendisinden sonra doğan biricik oğlu 1. John, ki doğumdan sonra aynı yıl içinde öldü. Ve bir kız evlat Joan ki onun babalık kaynağı şüpheliydi.

Philip'in tahta gelmesinden sonra,İngilizler hala Gaskonya'yı kontrol ediyordu. Gaskonya çok faydalı olan tuz ve şarap üretiyordu. O zaman zeametten ayrıydı. İngiliz toprağında olmasına rağmen Fransız tacını tutuyordu. Onun mülkiyeti 2 kral arasında bir savaş kemiğiydi. 6. Philip, Edward'ın tanımasını bağımsızlık olarak talep ediyordu. Edward ise babasının kaybettiği toprakları geri almak istiyordu. 1329'daki uzlaşma her 2 tarafı da memnun etmedi. Yurtta çeşitli problemlerle yüz yüze gelerek, Edward Philip'i Fransa kralı olarak kabul ediyordu. Ve kendisinin Fransa tacındaki hakkından vazgeçiyordu. Gerçekte İngiliz'ler Gaskonya'yı tutuyordu. 1333’te 3. Edward, 2. David of Scotland ile savaşa gitti. Fransa Auld Alliance birleşmesi altındaydı. Ve İskoç Bağımsızlığı'nın 2. Savaşı başladı. Fransa Bayrağı Fransa Philip, Birleşik Krallık Bayrağı Birleşik Krallık dikkatini kuzey tarafa yoğunlaştırdığında, Gaskonya'yı tekrar elde etme fırsatını gördü. Mamafih savaş çabuk bir şekilde İngiltere tarafı için başarıydı. Ve David, Fransâ'ya kaçmaya zorlandı. Kral Edward ve Edward Balliol tarafından Temmuzda Halidon Tepesi Savaşı'nda yenilmesinden sonra. 1336'da Philip, David'i İskoç tahtına tekrar getirmek için ve aynı zamanda Gaskonya'yı da ele geçirmek amacıyla plan yapıyordu.[2]

Genel olarak 1337'de başlayıp 1453'te bittiği kabul edilen Yüz Yıl Savaşları, görünürde feodalite ve hânedân savaşlarıydı. Feodal nitelikteydi, çünkü İngiltere kralı aynı zamanda Arquitania dükü olduğundan, Arquitania'daki uyrukları dükle bir sorunları olduğunda onun süzerenine, yani Fransa kralına başvurabiliyorlardı. Hânedân çatışmalarının temelinde ise, Fransız baronlarının, Fransa kralı 4.Charles'ın ölümünden sonra yerine İngiltere kralı 3.Edward'ı değil, 6.Philippe'i seçmeleri yatıyordu. Fransa'nın toprakları olan, ama ekonomilerinin temeli İngiliz yününe dayanan Arquitani ve Flandr'daki olaylar, sonunda 1294'ten itibaren 2 ülke arasındaki gerginliği iyice arttırdı. Babası 2.Edward'ın öldürülmesinden sonra kral ilan edilen 3.Edward, annesi İsabella of France'ı sürgüne gönderdi ve sevgilisi olan Mortimer'ı idam ettirdi. Daha sonra da, Fransa kralı 4.Philippe'in anne tarafından dedesi olmasına dayanarak Fransa tahtı üstünde hak iddia etti; böylece Yüz Yıl Savaşları patlak verdi.[3]

Paris Antlaşmasından beri Fransa ve İngiltere kralları, Aktinya için devamlı mücadele halindeydiler. Fransa kralı İngiltere kralına tabiydi. İngiltere Kralı 3. Edvard’ın annesi, Fransa Kralı 3. Filip'in kızıydı. Fransa’da krallık, 1328’de Kapetler Hânedânından Valois Hânedânına geçince, 3. Edvard, yeni Fransa Kralı Altıncı Filip’e vasal olmayı reddedip, Fransa tahtına geçmek isteyince, mücadele yeni bir yön kazandı. Böylece 2 krallık arasında savaş yeniden başladı. 1345’e kadar sönük bir şekilde devam eden çatışmalar, bu tarihten îtibaren kızıştı. Fransa’da gerçekleşen savaşlarda İngilizler, birçok yerde Fransızları yendiler. 3. Edvard, Fransız süvarilerini Greey’de bozguna uğrattıktan sonra Kale şehrini ele geçirdi. Bu savaşlar sırasında çıkan veba salgını dolayısıyla çok sayıda insan öldü. Savaşa bir süre ara verildiyse de anlaşma sağlanamadığı için 1355’te yeniden başladı. Fransızlar yine ağır yenilgiye uğradılar ve Kral 2. Jean esir düştü. Naib seçilen veliaht Şarl zamanında Fransa, karışıklık içerisinde kaldı. Düzeni yeniden sağlayan veliaht, 1360’ta ağır şartlı bir antlaşma imzalayarak Fransa tahtını babasına, bir kısım yerleriyse İngiltere kralına bırakmak zorunda kaldı.[1]

İlk saldırıyı başlatan İngiliz orduları Crécy'de Fransızları yendi ve Calais'yi ele geçirdi. Poitiers'te bir zafer daha kazanan İngilizler, Fransa Kralı 2.Jean'ı esir aldılar. Çaresiz kalan Fransızlar 1360'taki Brétigny Antlaşması'yla çok büyük topraklar kaybettiler.[3] Babası 2. Jean’ın ölümüyle tahta çıkan oğlu 5. Şarl’ın 16 yıllık saltanatı, Fransızların toparlanmasını sağladı. 1369’da başlayan çarpışmalarda, daha çok çete savaşları yapan Fransızlar, İngiliz ordularını birer birer yok ederek, daha önce kaybedilen yerlerin birçoğunu geri aldılar. 1380-1413 yılları arasında, her 2 devlette iç karışıklıklar çıktığından savaş olmadı. Tahta çıkan Kral Altıncı Şarl’ın bir süre sonra delirmesi üzerine Fransa 2 partiye ayrıldı ve ülkede iç savaş başladı. Bundan dolayı Fransa’da, bu barış döneminde kuvvetli bir yönetim kurulamadı.[1]

2. John, oğlu 1. Louis i kendi lehine İngiltere'ye esir olarak gönderdiğinde o 1362’de kaçtı. 2. John şövalye gibi kendisini teslim etti ve İngiltere'de tutsaklığa döndü. 1364’te onuruyla tutsak olarak öldü ve 5. Charles, Fransa kralı olarak onun yerine geçti.

Brétigny Antlaşması Edward'ın Fransa tacındaki onun hak iddialarını tanımaz yaptı. Aynı zamanda o Aquitaine’de topraklarını büyük bir şekilde genişletiyordu. Ve Calais'i zapt etmesini teyit ediyordu. Gerçekte, Edward Fransa tacındaki hak iddiasından asla vazgeçmedi. Ve Charles tahta çıkar çıkmaz Edward'ın yeni toprağını tekrar geri alarak özel bir durum yaptı. 1369’da, sudan sebeple 3. Edward Brétigny Antlaşması koşulları yerine getirmeyi başaramamıştı, Charles bir defa daha savaş ilan etti.[2]

5.Charles döneminde, krallık orduları komutanı Bertrand du Guesclin'in önerisiyle benimsedikleri yeni stratejiye göre, İngilizlerle çarpışmaktan kaçınarak ve sırayla kuşatma harekatı yürüterek, kaybettikleri toprakların hemen hepsini 1374'ten önce geri aldılar. Prensle arasındaki mücadeleyi fırsat bilen İngiltere kralı 5.Henry yeniden Fransa üzerine yürüdü ve Agincourt Savaşı'nı kazanarak Normandiya'yı aldı.[3]

İç buhranlarını daha erken halleden İngiliz Kralı 5. Henry, Fransa’nın bu karışık durumundan faydalanmak için harekete geçti. 1415’te Normandiya’ya çıkan Henri, Fransızları ağır bir yenilgiye uğrattı. Fransız ileri gelenlerinin birçoğu öldü ya da esir düştü. 1422’de 5. Henri ve Altıncı Şarl öldüler. 5. Henri’nin oğlu Altıncı Henri, Paris’te Fransa kralı îlan edildi. Bu tarihten îtibaren altı yıl içinde İngilizler, Loire Irmağına kadar bütün Kuzey Fransa’yı ele geçirdiler. Bu sıralarda Altıncı Şarl’ın oğlu Yedinci Şarl’ın krallığını îlan etmesi, yeni karışıklılıklara yol açtı. İngilizler, 1428’den sonra Loire ötesindeki bölgelerin anahtarı sayılan Orleans şehrini kuşattılar. Bu kuşatma sırasında kuvvet dengesi yeniden değişti ve Yüzyıl Savaşlarının Fransa’nın zaferiyle sonuçlanacak son safhası başladı. Lorenli köylü bir kız olan ve dînî hislerle hareket ederek, İngilizleri ülkeden çıkarma görevi aldığına inanan Jan Dark'ın Orleans’ı kurtarması, Fransa’da millî hissin güçlenmesine sebep oldu. İngilizleri Patay’da mağlup eden Jan Dark, Yedinci Şarl’ı Reims’te tahta çıkardı. Jan Dark, Paris’i kurtarma teşebbüsünde muvaffak olamayarak esir düştü. Uzun süren bir muhakemeden sonra 1431’de canlı olarak yakılması, Fransa’da milliyetçilik duygularını körükledi. Kendi aralarındaki anlaşmazlıklara son veren Fransız halkı, Yedinci Şarl’ın etrafında birleşerek İngilizlere karşı ayaklandılar. Yedinci Şarl, merkezî ve mahallî idareyi, maliyeyi ve orduyu yeniden düzenledikten sonra kaybedilen yerleri geri almak için harekete geçti. 1436’da Paris, 1441’de Champagne, 1450’de Maine ve Normandiya, 1453’te Guyenne, İngilizlerin elinden alındı. Yalnız İngiltere’ye yakın olan Kale şehri onların elinde kaldı. Böylece savaş sona erdi. Fakat 2 devlet arasında sulh, Ağustos 1475’te imzalandı.[1]

6.Charles'ın imzalamak zorunda kaldığı Troyes Antlaşması'na göre, Fransa tahtının varisi 5.Henry'nin oğlu 6.Henry olacaktı. Lorraine'li genç bir kızın, Jeanne d'Arc'ın inancı ve coşkusuyla yeni bir güç kazanan Fransız orduları Orléans'ı kurtardılar ve Reims'te veliaht 12.Charles'a taç giydirdiler. Jeanne d'Arc'ın İngilizler tarafından diri diri yakılmasından sonra kral, İngiltere'nin müttefiki Bourgogneyle Arras Antlaşması'nı imzaladı, orduda reform yaptı ve güçlü bir topçu sınıfı kurdu. Bu sayede Fransızlar sırasıyla Paris'i, Normandiya'yı ve Arquitania'yı geri aldılar. Böylece, herhangi bir anlaşma imzalanmadan savaş fiilen sona ermişti.[3]

Yüzyıl Savaşlarının Sonuçları

Yüzyıl Savaşlarının çok önemli sonuçları oldu. En başta, her 2 devlet, savaştan çok büyük zarar gördü. Fransa yıkılıp yakıldığından ülkede yoksulluk arttı. Savaşlarda derebeylerin çoğu öldüğü için krallık otoritesi güç kazandı. Bu savaş aynı zamanda Avrupa’da bir devletin sömürge durumuna getirilemeyeceğini ortaya koydu.

Yüzyıl Savaşlarının Osmanlı tarihi için de önemi vardır. İngiltere ve Fransa’nın uzun süre savaşmaları, Osmanlıların Balkanlarda ilerlemelerini kolaylaştırdı. Öte yandan, 1402 Ankara Savaşı’ndan sonra parçalanan Osmanlı Devleti, yine bu mücadele dolayısıyla Avrupa tarafından önemli bir saldırıya maruz kalmadı.[1]

Kaynaklar

[1] ansiklopedi.turkcebilgi.com/Yüzyıl_Savaşları
[2] tr.wikipedia.org/wiki/Yüz_Yıl_Savaşı
[3] wardom.org/yuzyil-savaslari-t130118.html

facebookta paylaş

Kayıtlı

Ama bu kente gelirsen unutma beni ara
Sana bir çay ve temiz yaralar ısmarlarım



Çevrimdışı @Bircan
Süper Moderatör
Özel Onur Üyesi
*

Kazandığı madalyalar:
*************
Ruh Hali: Huzurlu
Rep Puanı: 423
Üye No: 762
Açtığı Konuları Göster
İletilerini Göster
Cinsiyet:
Nerden: ♥Ben, düşler ülkesinin gel-git akıllısıyım...♥
İleti: 3290
Boşuna dönme dünya, çift okeyde bende...:)

  • Profili Görüntüle

Ynt: Yüzyıl Savaşları

« Yanıtla #1 : Haziran 19, 2014, 12:14:03 ÖS »
Savaşları hiç sevmem. Hiç kimse sevmez. ama bir şekilde çıkar. En acısı çıkar sağlamak için çıkarlar.
Milletler arası savaşı anlarız bir şekilde ama kendi vatanında insanlar arası savaşı anlamaya zihniyetimiz zor yeteceğe benziyor...

Kayıtlı

Anlatılacak çok şeyim olsa da, emin değilim anlaşılmak istediğimden...!

Sayfa: [1]